100-LECIE

Historia Najnowsze wydanie
Bękart spod Mościsk, którego car Mikołaj II prosił o posłuchanie
Wynalazca kamizelki kuloodpornej i barwnego filmu. Przystojny, genialny i szalony. Dla Twaina był polskim Edisonem, ale to raczej polski Tesla.
Historia Najnowsze wydanie
Na wschód od linii Łaby dokazywali wszyscy. Państwa sezonowe
Nagle pojawiło się kilkadziesiąt samozwańczych państewek, które czym prędzej brały się za ustanowienie własnej waluty, flagi, armii.
Historia Poprzednie wydanie
Rewolwerowiec i miotacz bomb maluje na półmiskach róże, nagietki...
Do PPS wciągnął go dyrektor gimnazjum na Namiestnikowskiej, prowadzący po godzinach koło samokształceniowe dla piętnastoletnich giserów i ślusarzy ciekawych przyrody i historii.
Historia wydanie 4.01.2019 – 11.01.2019
Jego gazety lekceważyły zasady ortografii i epatowały zbrodnią
Przyjaźnił się z Kornelem Makuszyńskim i Janem Kiepurą. Finansował budowę „zakopianki” i Pomnik Nieznanego Żołnierza. Stworzył największe w Polsce imperium prasowe.
Historia wydanie 4.01.2019 – 11.01.2019
Obrońcy najmniejszego królestwa
Wojsko i żandarmeria poczynały sobie z rebelią brutalnie, pacyfikując całe wsie i biorąc zakładników z rodzin czynnych jeszcze w górach powstańców.
Historia wydanie 28.12.2018 – 4.01.2019
Polskie marzenia Serbów i Chorwatów
Z Rzeczypospolitej szedł przykład jedności językowej i duchowej, to Polacy uczyli spiskowania przeciw Wiedniowi, a poemat „Zgoda Chorwatów” zaczynał się od słów: „Još Hrvatska ne propala, dok mi živimo”. Na wzór: „Jeszcze Polska…”
Historia wydanie 28.12.2018 – 4.01.2019
Odtrutka na marksizm. Matecznik prymasa i Palikota
Jak towarzysz Lenin i sowiecki generał przysłużyli się polskiej nauce i Kościołowi.
Kultura wydanie 21.12.2018 – 28.12.2018
Czy bycie Polakiem to przekleństwo. Spór o duchy i trumny
Maria Janion i Jarosław Marek Rymkiewicz zmierzą się w ostatnim odcinku „Pojedynków stulecia”.
Historia wydanie 21.12.2018 – 28.12.2018
Niemcy kapitulowali. Frontalne ataki to mity zrodzone w II RP
Walki nie zawsze pasowały do opinii Wielkopolan jako mistrzów organizacji. Bywały chaotyczne i bez należytego rozpoznania terenu.
Kultura wydanie 14.12.2018 – 21.12.2018
Głośny satyryk i cicha noblistka
Poezja Wisławy Szymborskiej zdobyła trwałe uznanie, podczas gdy twórczość Janusza Szpotańskiego nie wytrzymała próby czasu.
Historia wydanie 14.12.2018 – 21.12.2018
Piłsudczycy w morzu poznańskich endeków
„Liczę serio na Paderewskiego, jest zgodny ze mną prawie we wszystkich punktach, jest nawet bardziej zaciekłym «federalistą» i on będzie Dmowskiego moderował...” – mówił Piłsudski.
Kultura wydanie 7.12.2018 – 14.12.2018
Ancymon i cierpiętnik. Dwa pakty z diabłem
Przykłady Stanisława Cata-Mackiewicza i Aleksandra Wata pokazują, że w XX wieku światopoglądowe wolty mogły być wywołane zarówno doświadczeniem totalitaryzmu, jak i słabością charakteru.
Historia wydanie 7.12.2018 – 14.12.2018
Kuchar, czyli Lewandowski międzywojnia
Do dziś nikt nie powtórzył jego wyczynu. Sportowy heros II RP.
Historia wydanie 7.12.2018 – 14.12.2018
Szeptyccy obojga narodów
Spośród pięciu wnuków Aleksandra Fredry, dwóch uważało się za Ukraińców, trzech za Polaków. Metropolita Andrzej (Andrej), zwierzchnik kościoła greckokatolickiego i Stanisław, generał Wojska Polskiego zapisali się trwale na kartach historii.
Historia wydanie 30.11.2018 – 7.12.2018
Antypolski jad Zachodu
Nazywano Polaków „urodzonymi niewolnikami”, a walkę o granice II RP – „polskim imperializmem”, który grozi pogromami Żydów.
Historia wydanie 30.11.2018 – 7.12.2018
W PRL cenzurowano nawet ich nekrologi
Przyjmowano wyłącznie ochotniczki ze „świadectwem moralności”, między 18. a 40. rokiem życia, wyznania rzymsko-katolickiego.
Kultura wydanie 30.11.2018 – 7.12.2018
Niepokorny mistrz felietonu i reżimowy cesarz reportażu
Drogi życiowe Stefana Kisielewskiego i Ryszarda Kapuścińskiego wyznaczył stosunek do PRL.
Rozmowy wydanie 30.11.2018 – 7.12.2018
Umawiał się na pojedynki z Piłsudskim. Czytał myśli innych
Widział „gruzy, krew, mord”, zbliżającą się w 1939 r. hekatombę. Jednak uspokajał Polaków, że do globalnego konfliktu nie dojdzie.
Kultura wydanie 23.11.2018 – 30.11.2018
Antysemitka ratująca Żydów i kronikarz zagłady
Zofię Kossak-Szczucką i Tadeusza Borowskiego wspólne obozowe doświadczenie połączyło i zarazem podzieliło.
Rozmowy wydanie 23.11.2018 – 30.11.2018
Jak towarzysz Piłsudski został Naczelnikiem Państwa
Propagował marksistowskie idee, ale mieszkał w elegancko umeblowanym przestronnym mieszkaniu i zatrudniał służącą. Mówił, że wysiadł z „czerwonego tramwaju”, ale na pierwszych premierów powołał polityków lewicy i do końca życia zwalczał prawicę.
Historia wydanie 16.11.2018 – 23.11.2018
Polską drużynę obrażano, że jest „tak zła, jak wasza waluta”
Trener przemycił do Budapesztu kosz jedzenia dla kadry. Pierwszy mecz po odzyskaniu niepodległości biało-czerwoni rozegrali w grudniu 1921 roku z Węgrami.
Kultura wydanie 16.11.2018 – 23.11.2018
Sobowtór Słowackiego i warszawska królowa Madagaskaru
Biografie Krzysztofa Kamila Baczyńskiego i Zuzanny Ginczanki są różne. Ale zbliża je tragizm losów obojga poetów.
Historia wydanie 16.11.2018 – 23.11.2018
Słońce, które leczy. Zaleszczyki - jak rodził się mit kurortu
Władze II RP uznały, że podróże po kraju będą integrować naród, który dopiero co wyzwolił się spod trzech zaborów.
Felietony wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Przed 11 listopada narasta atmosfera grozy…
Amerykańskie media już mają gotowe relacje z Marszu Niepodległości.
Felietony wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Nie lubił sejmokracji i importowanych idei. Ostatni Sarmata
Piłsudskiego „lewicowość” i „prawicowość” w ogóle nie interesowały.
Rozmowy wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Krewny Piłsudskiego, który chciał być polskim Banksym
Pierwszy mural podpisał: „Dla Ciebie mamo”. A jeden z ostatnich: „Upadek Kościoła 2018”.
Kultura wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Kobieta po przejściach, mężczyzna z przeszłością
Agnieszce Osieckiej i Jackowi Kaczmarskiemu udało się w warunkach reżimu PRL zdobyć mniejszą lub większą popularność utworami, które stanowiły wyraz niezgody na ówczesną toksyczną rzeczywistość.
Historia wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Starsza siostra noblistki walczy z gruźlicą
Z rąk Marii przyjęła ołowianą szkatułkę wartą, według dzisiejszych cen, ponad 15 mln dolarów
Historia wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Potępiony ojciec światowej elektroniki
1 września 1939 roku okazuje się, że Czochralski nadal jest Niemcem. W dokumentach ma na imię Johann.
Historia wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Powrót Hallera, pierwszy piesek II RP i Marsz Niepodległości
Filmy pokazujące polską drogę do wolności. Wyszukane w archiwach agencji Reuters.
Felietony wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Najważniejsze dzieła, najwięksi Polacy. Rankingi stulecia
Po trzy najważniejsze dla Polski filmy, sportowców, pisarzy, naukowców i zdobywców typują: Kłopotowski, Babiarz, Matyszkowicz, Rożek i Rogozińska.
Kultura wydanie 2.11.2018 – 9.11.2018
Czy PZPR była spadkobiercą polskiego nacjonalizmu
Spór Zbigniewa Herberta i Czesława Miłosza o PRL w istocie dotyczy również III RP.
Historia wydanie 2.11.2018 – 9.11.2018
Z jego nagrobka Sowieci zrobili ścianę publicznej toalety
Jako pierwszy dostrzegł społeczno-polityczne zjawisko jakim jest Polonia amerykańska.
Historia wydanie 2.11.2018 – 9.11.2018
Pierwszy premier wolnej Polski był księdzem
Zasiadał w parlamencie i w czasach niewoli, i po odzyskaniu niepodległości.
Historia wydanie 26.10.2018 – 2.11.2018
Siłaczka ciska bombę
W 1908 roku, po wsypie trafia do więzienia. Zwolniona za kaucją przechodzi nielegalnie granicę. W Krakowie organizuje szkołę teatralną, a wieczorami uczęszcza na kurs miotania bomb ręcznych.
Kultura wydanie 26.10.2018 – 2.11.2018
Anatomia zbrodni. Dwa spojrzenia na diabelskie systemy
Wybory polityczne Leona Kruczkowskiego i Gustawa Herlinga-Grudzińskiego były krańcowo różne. Ale obydwu pisarzy interesowała istota totalitaryzmu.
Historia wydanie 26.10.2018 – 2.11.2018
Pulitzer z Grudziądza
„Gazeta Grudziądzka” rok przed wybuchem I wojny osiągnęła nakład 128 tysięcy egzemplarzy.
Kultura wydanie 19.10.2018 – 26.10.2018
Partyzant i opryszek. Kto okazał się obrońcą zasad w PRL
O Romanie Bratnym nikt już nie pamięta. Marek Nowakowski jest odkrywany na nowo.
Historia wydanie 19.10.2018 – 26.10.2018
Zakopane zerwało z Austrią. Wolało „niemal dyktaturę” Żeromskiego
„Zaprzysięgłem uroczyście wojsko, policję (…), a nawet prowadziłem wojnę o odzyskanie wsi Głodówki i Sucha Hora od inwazji czeskiej” – wspominał pisarz. Dopiero dwa dni po stolicy Tatr nasi posłowie do parlamentu austriackiego określili się jako obywatele państwa polskiego.
Kultura wydanie 12.10.2018 – 19.10.2018
Piewca polsko-litewskiego Commonwealthu i hipster z PRL
Pojedynek Melchiora Wańkowicza z Mironem Białoszewskim to konfrontacja dwóch zupełnie różnych zapisów doświadczenia wojennego.
Kultura wydanie 5.10.2018 – 12.10.2018
Koniunkturalista i ideowiec – dwie kolaboracje z komunizmem
Jarosław Iwaszkiewicz i Tadeusz Konwicki dali się uwieść władzy ludowej. Ale obydwaj kierowali się różnymi pobudkami.
Kultura wydanie 28.09.2018 – 5.10.2018
Czerwony patriota i wylękniony bluźnierca
Władysław Broniewski i Julian Tuwim to poeci z życiorysami połamanymi i tragicznymi, a zarazem wzniosłymi i bohaterskimi.
Kultura wydanie 21.09.2018 – 28.09.2018
Dwie odpowiedzi na kryzys męskości
Leopold Tyrmand i Marek Hłasko to pisarze, których potrzebuje popkultura. Biografie bikiniarza o konserwatywnych poglądach oraz polskiego Jamesa Deana stanowią atrakcyjny materiał dla twórców filmowych.
Kultura wydanie 14.09.2018 – 21.09.2018
Narodowiec katolik i Żyd liberał dopełniają historię Polski
Władysław Reymont kontra Antoni Słonimski – na przeciwstawnych antypodach polskości.
Kultura wydanie 7.09.2018 – 14.09.2018
Ile wysiłku jesteśmy w stanie włożyć w wywalczenie niezależności?
Wolność, walka, miłość – w muzyce i życiu. Wratislavia Cantans stawia pytania: co znaczy wyzwolenie? Czym jest dla nas niepodległość?
Kultura wydanie 7.09.2018 – 14.09.2018
Korupcja, kastowość, głupota. Tropiciele układów
Patologie II Rzeczypospolitej mogą stanowić zwierciadło ponadczasowych problemów Polski.
Kultura wydanie 31.08.2018 – 7.09.2018
Broń w wojnie polsko-polskiej
Pojedynek stulecia czyli husaria kontra szklane domy. Publicystyczne chochoły, na które warto się od czasu do czasu powołać.
Felietony wydanie 24.08.2018 – 31.08.2018
Stacja Muzeum – koniec trasy, wysiadka!
Myśl o utworzeniu Muzeum Kolejnictwa zrodziła się wśród kolejarzy polskich wraz z odzyskaniem niepodległości, w 1918 roku. Sto lat później, w wielką dla Polski rocznicę, jest likwidowane.
Historia wydanie 10.08.2018 – 17.08.2018
Niepiśmienni chłopi stali się Polakami. Inny Cud nad Wisłą
Osamotnione, wyniszczone państwo, po 123 latach nieistnienia, dokonało czegoś, co nie miało prawa się udać.
Historia wydanie 13.07.2018 – 20.07.2018
Egzaltowani i sprośni. Próbowali nawrócić papieża
Wręczył jednemu ze współbraci laskę grubą, mówiąc: „Daję ci moc nieposłuszną żonę do uległości tym kijem przyprowadzić”.