100-LECIE

Rozmowy wydanie 22.02.2019 – 1.03.2019
Autorka „Stulecia Winnych”: Robię lepszy research niż Dan Brown
Bronka Winna ma w sobie coś z Urszuli ze „Stu lat samotności” Márqueza. W serialu zagra ją Kinga Preis.
Historia wydanie 15.02.2019 – 22.02.2019
Choroba nie-Crohna
Odkrycie Polaka „podebrali” Amerykanie.
Kultura wydanie 1.02.2019 – 8.02.2019
Poetka zakochana w Piłsudskim
Choć jej talent był powszechnie doceniany, nie chciała brylować na salonach ani siedzieć przy stoliku Skamandrytów w Ziemiańskiej.
Historia wydanie 1.02.2019 – 8.02.2019
Szmacianymi lalkami ratowały życie żołnierzy
Polski Biały Krzyż. Nie powstał w opozycji do Czerwonego, ale z niemożności.
Historia wydanie 25.01.2019 – 1.02.2019
Wychowanek Morza Północnego
W testamencie zastrzegł, że sprowadzenie jego szczątków do Polski będzie możliwe dopiero po „podobnym uczczeniu lub zrehabilitowaniu kolegów, oficerów Marynarki Wojennej RP, niewinnie straconych lub zmarłych w więzieniu”.
Historia wydanie 18.01.2019 – 25.01.2019
Bękart spod Mościsk, którego car Mikołaj II prosił o posłuchanie
Wynalazca kamizelki kuloodpornej i barwnego filmu. Przystojny, genialny i szalony. Dla Twaina był polskim Edisonem, ale to raczej polski Tesla.
Historia wydanie 18.01.2019 – 25.01.2019
Na wschód od linii Łaby dokazywali wszyscy. Państwa sezonowe
Nagle pojawiło się kilkadziesiąt samozwańczych państewek, które czym prędzej brały się za ustanowienie własnej waluty, flagi, armii.
Historia wydanie 11.01.2019 – 18.01.2019
Rewolwerowiec i miotacz bomb maluje na półmiskach róże, nagietki...
Do PPS wciągnął go dyrektor gimnazjum na Namiestnikowskiej, prowadzący po godzinach koło samokształceniowe dla piętnastoletnich giserów i ślusarzy ciekawych przyrody i historii.
Historia wydanie 4.01.2019 – 11.01.2019
Jego gazety lekceważyły zasady ortografii i epatowały zbrodnią
Przyjaźnił się z Kornelem Makuszyńskim i Janem Kiepurą. Finansował budowę „zakopianki” i Pomnik Nieznanego Żołnierza. Stworzył największe w Polsce imperium prasowe.
Historia wydanie 4.01.2019 – 11.01.2019
Obrońcy najmniejszego królestwa
Wojsko i żandarmeria poczynały sobie z rebelią brutalnie, pacyfikując całe wsie i biorąc zakładników z rodzin czynnych jeszcze w górach powstańców.
Historia wydanie 28.12.2018 – 4.01.2019
Polskie marzenia Serbów i Chorwatów
Z Rzeczypospolitej szedł przykład jedności językowej i duchowej, to Polacy uczyli spiskowania przeciw Wiedniowi, a poemat „Zgoda Chorwatów” zaczynał się od słów: „Još Hrvatska ne propala, dok mi živimo”. Na wzór: „Jeszcze Polska…”
Historia wydanie 28.12.2018 – 4.01.2019
Odtrutka na marksizm. Matecznik prymasa i Palikota
Jak towarzysz Lenin i sowiecki generał przysłużyli się polskiej nauce i Kościołowi.
Kultura wydanie 21.12.2018 – 28.12.2018
Czy bycie Polakiem to przekleństwo. Spór o duchy i trumny
Maria Janion i Jarosław Marek Rymkiewicz zmierzą się w ostatnim odcinku „Pojedynków stulecia”.
Historia wydanie 21.12.2018 – 28.12.2018
Niemcy kapitulowali. Frontalne ataki to mity zrodzone w II RP
Walki nie zawsze pasowały do opinii Wielkopolan jako mistrzów organizacji. Bywały chaotyczne i bez należytego rozpoznania terenu.
Kultura wydanie 14.12.2018 – 21.12.2018
Głośny satyryk i cicha noblistka
Poezja Wisławy Szymborskiej zdobyła trwałe uznanie, podczas gdy twórczość Janusza Szpotańskiego nie wytrzymała próby czasu.
Historia wydanie 14.12.2018 – 21.12.2018
Piłsudczycy w morzu poznańskich endeków
„Liczę serio na Paderewskiego, jest zgodny ze mną prawie we wszystkich punktach, jest nawet bardziej zaciekłym «federalistą» i on będzie Dmowskiego moderował...” – mówił Piłsudski.
Kultura wydanie 7.12.2018 – 14.12.2018
Ancymon i cierpiętnik. Dwa pakty z diabłem
Przykłady Stanisława Cata-Mackiewicza i Aleksandra Wata pokazują, że w XX wieku światopoglądowe wolty mogły być wywołane zarówno doświadczeniem totalitaryzmu, jak i słabością charakteru.
Historia wydanie 7.12.2018 – 14.12.2018
Kuchar, czyli Lewandowski międzywojnia
Do dziś nikt nie powtórzył jego wyczynu. Sportowy heros II RP.
Historia wydanie 7.12.2018 – 14.12.2018
Szeptyccy obojga narodów
Spośród pięciu wnuków Aleksandra Fredry, dwóch uważało się za Ukraińców, trzech za Polaków. Metropolita Andrzej (Andrej), zwierzchnik kościoła greckokatolickiego i Stanisław, generał Wojska Polskiego zapisali się trwale na kartach historii.
Historia wydanie 30.11.2018 – 7.12.2018
Antypolski jad Zachodu
Nazywano Polaków „urodzonymi niewolnikami”, a walkę o granice II RP – „polskim imperializmem”, który grozi pogromami Żydów.
Historia wydanie 30.11.2018 – 7.12.2018
W PRL cenzurowano nawet ich nekrologi
Przyjmowano wyłącznie ochotniczki ze „świadectwem moralności”, między 18. a 40. rokiem życia, wyznania rzymsko-katolickiego.
Kultura wydanie 30.11.2018 – 7.12.2018
Niepokorny mistrz felietonu i reżimowy cesarz reportażu
Drogi życiowe Stefana Kisielewskiego i Ryszarda Kapuścińskiego wyznaczył stosunek do PRL.
Rozmowy wydanie 30.11.2018 – 7.12.2018
Umawiał się na pojedynki z Piłsudskim. Czytał myśli innych
Widział „gruzy, krew, mord”, zbliżającą się w 1939 r. hekatombę. Jednak uspokajał Polaków, że do globalnego konfliktu nie dojdzie.
Kultura wydanie 23.11.2018 – 30.11.2018
Antysemitka ratująca Żydów i kronikarz zagłady
Zofię Kossak-Szczucką i Tadeusza Borowskiego wspólne obozowe doświadczenie połączyło i zarazem podzieliło.
Rozmowy wydanie 23.11.2018 – 30.11.2018
Jak towarzysz Piłsudski został Naczelnikiem Państwa
Propagował marksistowskie idee, ale mieszkał w elegancko umeblowanym przestronnym mieszkaniu i zatrudniał służącą. Mówił, że wysiadł z „czerwonego tramwaju”, ale na pierwszych premierów powołał polityków lewicy i do końca życia zwalczał prawicę.
Historia wydanie 16.11.2018 – 23.11.2018
Polską drużynę obrażano, że jest „tak zła, jak wasza waluta”
Trener przemycił do Budapesztu kosz jedzenia dla kadry. Pierwszy mecz po odzyskaniu niepodległości biało-czerwoni rozegrali w grudniu 1921 roku z Węgrami.
Kultura wydanie 16.11.2018 – 23.11.2018
Sobowtór Słowackiego i warszawska królowa Madagaskaru
Biografie Krzysztofa Kamila Baczyńskiego i Zuzanny Ginczanki są różne. Ale zbliża je tragizm losów obojga poetów.
Historia wydanie 16.11.2018 – 23.11.2018
Słońce, które leczy. Zaleszczyki - jak rodził się mit kurortu
Władze II RP uznały, że podróże po kraju będą integrować naród, który dopiero co wyzwolił się spod trzech zaborów.
Felietony wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Przed 11 listopada narasta atmosfera grozy…
Amerykańskie media już mają gotowe relacje z Marszu Niepodległości.
Felietony wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Nie lubił sejmokracji i importowanych idei. Ostatni Sarmata
Piłsudskiego „lewicowość” i „prawicowość” w ogóle nie interesowały.
Rozmowy wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Krewny Piłsudskiego, który chciał być polskim Banksym
Pierwszy mural podpisał: „Dla Ciebie mamo”. A jeden z ostatnich: „Upadek Kościoła 2018”.
Kultura wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Kobieta po przejściach, mężczyzna z przeszłością
Agnieszce Osieckiej i Jackowi Kaczmarskiemu udało się w warunkach reżimu PRL zdobyć mniejszą lub większą popularność utworami, które stanowiły wyraz niezgody na ówczesną toksyczną rzeczywistość.
Historia wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Starsza siostra noblistki walczy z gruźlicą
Z rąk Marii przyjęła ołowianą szkatułkę wartą, według dzisiejszych cen, ponad 15 mln dolarów
Historia wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Potępiony ojciec światowej elektroniki
1 września 1939 roku okazuje się, że Czochralski nadal jest Niemcem. W dokumentach ma na imię Johann.
Historia wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Powrót Hallera, pierwszy piesek II RP i Marsz Niepodległości
Filmy pokazujące polską drogę do wolności. Wyszukane w archiwach agencji Reuters.
Felietony wydanie 9.11.2018 – 16.11.2018
Najważniejsze dzieła, najwięksi Polacy. Rankingi stulecia
Po trzy najważniejsze dla Polski filmy, sportowców, pisarzy, naukowców i zdobywców typują: Kłopotowski, Babiarz, Matyszkowicz, Rożek i Rogozińska.
Kultura wydanie 2.11.2018 – 9.11.2018
Czy PZPR była spadkobiercą polskiego nacjonalizmu
Spór Zbigniewa Herberta i Czesława Miłosza o PRL w istocie dotyczy również III RP.
Historia wydanie 2.11.2018 – 9.11.2018
Z jego nagrobka Sowieci zrobili ścianę publicznej toalety
Jako pierwszy dostrzegł społeczno-polityczne zjawisko jakim jest Polonia amerykańska.
Historia wydanie 2.11.2018 – 9.11.2018
Pierwszy premier wolnej Polski był księdzem
Zasiadał w parlamencie i w czasach niewoli, i po odzyskaniu niepodległości.
Historia wydanie 26.10.2018 – 2.11.2018
Siłaczka ciska bombę
W 1908 roku, po wsypie trafia do więzienia. Zwolniona za kaucją przechodzi nielegalnie granicę. W Krakowie organizuje szkołę teatralną, a wieczorami uczęszcza na kurs miotania bomb ręcznych.
Kultura wydanie 26.10.2018 – 2.11.2018
Anatomia zbrodni. Dwa spojrzenia na diabelskie systemy
Wybory polityczne Leona Kruczkowskiego i Gustawa Herlinga-Grudzińskiego były krańcowo różne. Ale obydwu pisarzy interesowała istota totalitaryzmu.
Historia wydanie 26.10.2018 – 2.11.2018
Pulitzer z Grudziądza
„Gazeta Grudziądzka” rok przed wybuchem I wojny osiągnęła nakład 128 tysięcy egzemplarzy.
Kultura wydanie 19.10.2018 – 26.10.2018
Partyzant i opryszek. Kto okazał się obrońcą zasad w PRL
O Romanie Bratnym nikt już nie pamięta. Marek Nowakowski jest odkrywany na nowo.
Historia wydanie 19.10.2018 – 26.10.2018
Zakopane zerwało z Austrią. Wolało „niemal dyktaturę” Żeromskiego
„Zaprzysięgłem uroczyście wojsko, policję (…), a nawet prowadziłem wojnę o odzyskanie wsi Głodówki i Sucha Hora od inwazji czeskiej” – wspominał pisarz. Dopiero dwa dni po stolicy Tatr nasi posłowie do parlamentu austriackiego określili się jako obywatele państwa polskiego.
Kultura wydanie 12.10.2018 – 19.10.2018
Piewca polsko-litewskiego Commonwealthu i hipster z PRL
Pojedynek Melchiora Wańkowicza z Mironem Białoszewskim to konfrontacja dwóch zupełnie różnych zapisów doświadczenia wojennego.
Kultura wydanie 5.10.2018 – 12.10.2018
Koniunkturalista i ideowiec – dwie kolaboracje z komunizmem
Jarosław Iwaszkiewicz i Tadeusz Konwicki dali się uwieść władzy ludowej. Ale obydwaj kierowali się różnymi pobudkami.
Kultura wydanie 28.09.2018 – 5.10.2018
Czerwony patriota i wylękniony bluźnierca
Władysław Broniewski i Julian Tuwim to poeci z życiorysami połamanymi i tragicznymi, a zarazem wzniosłymi i bohaterskimi.
Kultura wydanie 21.09.2018 – 28.09.2018
Dwie odpowiedzi na kryzys męskości
Leopold Tyrmand i Marek Hłasko to pisarze, których potrzebuje popkultura. Biografie bikiniarza o konserwatywnych poglądach oraz polskiego Jamesa Deana stanowią atrakcyjny materiał dla twórców filmowych.
Kultura wydanie 14.09.2018 – 21.09.2018
Narodowiec katolik i Żyd liberał dopełniają historię Polski
Władysław Reymont kontra Antoni Słonimski – na przeciwstawnych antypodach polskości.
Kultura wydanie 7.09.2018 – 14.09.2018
Ile wysiłku jesteśmy w stanie włożyć w wywalczenie niezależności?
Wolność, walka, miłość – w muzyce i życiu. Wratislavia Cantans stawia pytania: co znaczy wyzwolenie? Czym jest dla nas niepodległość?